A great man is one who collects knowledge the way a bee collects honey and uses it to help people overcome the difficulties they endure - hunger, ignorance and disease!
- Nikola Tesla

Remember, remember always, that all of us, and you and I especially, are descended from immigrants and revolutionists.
- Franklin Roosevelt

While their territory has been devastated and their homes despoiled, the spirit of the Serbian people has not been broken.
- Woodrow Wilson

Neverovatan poduhvat srpske pravoslavne zajednice u Americi

Na programu ovogodišnjeg Festa nalazi se i jedan neobičan, čudesan film. Amerikanac srpskog porekla, Aleksandar Jović, predstaviće publici svojih predaka dokumentarac "Iznad vrha” (Beyond the Peak), svoj prvenac o srpskoj pravoslavnoj zajednici iz Indijane koja je izvela neverovatan poduhvat.

Pri Crkvi Sv. Nikole u Indijanapolisu postoji udruženje duhovnih planinara, da ga tako nazovemo, koje spaja penjanje do najviših vrhova SAD sa molitvom. Njihov vođa je Dejvid Rajković, bivši planinar amater koji je, nakon preranog gubitka mlađeg brata Zakarija, odlučio da prekine desetogodišnju pauzu u penjanju i ode na najvišu tačku na koju može, ne bi li bio što bliže Bogu i zamolio ga da Zakariju obezbedi siguran put do raja.

Bio je to, ispostaviće se, samo prvi korak na njegovom duhovnom putovanju. Vremenom su mu se u penjanjima pridružili i drugi pripadnici pravoslavne srpske zajednice iz Indijanapolisa, a onda je Dejvid došao na novu ideju: da na vrhu Blanka, na kojem je išao da se prvi put moli za Zakarija, upriliče Božanstvenu liturgiju. Okupio je nekoliko dobrovoljaca, na čelu sa ocem Markom Bojovićem.

Vrh Blanka, na 4.175 m visine, deo je planina Hristova krv (Sangre de Cristo), koje se nalaze na granici Kolorada i Novog Meksika, na najjužnijem delu planinskog lanca Stenjak (ili Stenovite planine).

Po predanju Navaho Indijanaca Hristova krv je njihova sveta planina, a sada je postala mesto sa najvećom nadmorskom visinom na kojoj je održana jedna crkvena liturgija uopšte, ne samo pravoslavna.

Mladi reditelj Aleksandar Jović gost je 49. Festa i u razgovoru za Nova.rs priča kako je nastao film „Iznad vrha”.

– Još kao dete upoznao sam oca Draga Petrovića, starešinu Crkve Sv. Nikole u Indijanapolisu. Bio sam u dečjem kampu koji je organizovao, a snimao sam i neki kratki dokumenatarc za njega. Onda me je jednoga dana pozvao da dođem u Indijanapolis da čujem priču o Dejvidu Rajkoviću i njegovim planinarima. Nije mi dao nikakve upute, jedva da sam razumeo zašto sam uopšte tu, ali kada sam uključio kameru i počeo da pričam sa njima cela ta priča me je duboko pogodila, koliko je sve to bilo skoro nestvarno a realno, životno – kaže Aleksandar.

Srpska pravoslavna crkva Sv. Nikola u Indijanapolisu okuplja brojne potomke Srba.

– Polovina njih su već treća-četvrta generacija Srba i ne znaju mnogo srpski jezik ali osećaju veliki patriotizam prema Srbiji i pripadaju srpskom pravoslavlju. Dejvid je veoma religioznan, nisam još upoznao nekog ko više oseća veru od njega – otkriva Aleksandar.

Planinarenje sa Dejvidom na vrh Blanku bilo je Aleksandrovo prvo iskustvo te vrste, ali ne i jedino.

– Pre toga nisam bio mnogo religiozan, iako sam išao u crkvu. Za nju me je više vezivao neki osećaj zajednice nego sama vera, ali kada smo počeli da se penjemo, taj religijski deo me je baš „udario”. Doduše, tokom tog prvog uspona sam bio usredsređen da snimim sve kako treba i bilo je stresno. Prilikom sledećeg penjanja sam bio opušteniji i mogao sam do kraja da se prepustim iskustvu.

U prirodi se oseća drugačija vrsta povezanosti sa duhom, moćnija i dublja nego u crkvi. Priroda je odlični „provodnik” za verska hodočašća poput ovog. Omogućava vam dublju povezanost sa svojom dušom, promišljate o nekim krupnijim životnim pitanjima i to celu ovu avanturu čini posebnom – prenosi nam reditelj svoje utiske.

Aleksandar Jović rođen je 1989. u Novom Sadu, ali su ga još kao tromesečnu bebu, roditelji (mama mu je iz Šapca, tata Srbin iz Čikaga) preselili u Ameriku. Više od dvadeset godina proveo je u Sinsinatiju. Tamo je upisao studije elektronskih medija i usput radio; recimo, bio je asistent produkcije na jednom filmu Brusa Vilisa. A onda je shvatio da, ako hoće ozbiljno da se bavi režijom, mora da ide u Los Anđeles.

Tamo živi poslednjih pet godina. Radio je kao kamerman i montažer na raznim reklamama (Uber, Majkrosoft, Najki), a „Iznad vrha” mu je prvi dugometražni film.

Aleksandar se vratio u Srbiju posle skoro dve decenije.

– Nadrealno mi je što sam se vratio kao filmski stvaralac. Uvek mi je bio san da snimim film i da ga, onda, prikažem u Srbiji a činjenica da se to desilo već sa mojim prvencem je pravo ostvarenje sna. Posebno sam srećan što imam svetsku premijeru na Festu, prestižnom festivalu sa tako dugom tradicijom. Velika je čast što su me pozvali – ističe Jović.

Od filmskih uzora navodi Gaja Ričija, Kventina Tarantina, Olivera Stouna i Brajana de Palmu, ali njegov prvenac je, kaže, najviše inspirisan Vernerom Hercogom i filmom „Grizzly Man”.

O srpskoj kinematografiji za sada ne zna mnogo.

– Morao bih da gledam više srpske filmove. Sada sam na letu do Beograda gledao „Mi nismo anđeli”. Srpski filmovi su baš interesantni i pomalo apsurdni, ali to je naš „fazon”. Kusturičini filmovi su tako nadrealni i magični.

Beyond the Peak Trailer from Aleksandar Jovic on Vimeo.

Izvor: Nova S


SA

 

People Directory

Branislav Bala

Branislav Bane Bala (writer/director/producer) is a Serbian filmmaker based in New York City. He holds an MFA in film directing from Columbia University.

His short films have played worldwide. His short film Shades of Gray was distributed by Doug Liman’s Hypnotic Releasing, and his commercial spot Magic was a Coca-Cola Refreshing Filmmaker’s Award selection. He co-produced two low-budget features: Across Dot Avenue and Romeo and Juliet in Yiddish. The latter was invited for a week-long run at New York’s famous Lincoln Center and opened to rave reviews. He has taught various film classes at the University of Hartford, The New School, Art Institute of Austin, Ramapo College and was the chair of the Film Department at Katharine Gibbs School. He often collaborates with his brother Nemanja. Their latest collaboration, a feature film “Love Hunter” premiered at the prestigious Warsaw Film Festival and was “among its highlights”, according to The Hollywood Reporter.

.
Read more ...

Publishing

Notes On Ecumenism

Written in 1972 by St. Abba Justin Popovich, edited by Bishop Athanasius Yevtich, translated from Serbian by Aleksandra Stojanovich, and proofread by Fr Miroljub Ruzich

Abba Justin’s manuscript legacy (on which Bishop Athanasius have been working for a couple of years preparing an edition of The Complete Works ), also includes a parcel of sheets/small sheets of paper (in the 1/4 A4 size) with the notes on Ecumenism (written in pencil and dating from the period when he was working on his book “The Orthodox Church and Ecumenism”; there are also references to the writings of St. Bishop Nikolai [Velimirovich], short excerpts copied from his Sermons, some of which were quoted in the book).

The editor presents the Notes authentically, as he has found them in the manuscripts (his words inserted in the text, as clarification, are put between the slashes /…/; all the footnotes are ours).—In the appendix are present the facsimiles of the majority of Abba’s Notes which were supposed to be included in his book On Ecumenism (written in haste then, but now significantly supplemented with these Notes. The Notes make evident the full extent of Justin’s profundity as a theologian and ecclesiologist of the authentic Orthodoxy).—The real Justin is present in these Notes: by his original language, style, literature, polemics, philosophy, theology, and above all by his confession of the God-man Christ and His Church. He confesses his faith, tradition, experience and his perspective on man, on the world and on Europe—invariably in the Church and from the Church, in the God-man Christ and from Him, just as he did in all of his writings and in his entire life and theologizing.